1. Scroll
  2. /
  3. Technologia
  4. /
  5. Filtr HEPA – do czego służy, jak działa, jak wybrać? Wszystko, co musisz o nim wiedzieć

Technologia

14.10.2021 12:12

Filtr HEPA – do czego służy, jak działa, jak wybrać? Wszystko, co musisz o nim wiedzieć

Nauka
7
0
0
7
0

Filtry HEPA na szeroką skalę stosowane są zarówno w najbardziej wymagających gałęziach przemysłu, jak i sprzętach AGD, z których większość z nas korzysta na co dzień. Na czym polega ich działanie i gdzie przydają się najbardziej?

Filtr HEPA – najważniejsze informacje o tym sposobie oczyszczania powietrza

Filtr HEPA (ang. High Efficiency Particulate Air Filter) to wysokosprawny filtr powietrza, którego zadaniem jest zabezpieczać dane pomieszczenie przed unoszeniem się w jego przestrzeni kurzu oraz różnego rodzaju szkodliwych substancji, takich jak drobnoustroje, w tym bakterie, grzyby czy wirusy. Obecnie wyróżnia się kilka klas tych produktów, które różnią się między sobą ze względu na skuteczność filtracji.

filtr hepa
Źródło: agdparts.pl

Filtr HEPA, podobnie jak wiele innych wynalazków, ma swoje korzenie w technologiach rozwijanych na potrzeby wojska. Inspiracją do stworzenia efektywnych, szczelnych filtrów była potrzeba wyposażenia masek gazowych żołnierzy tak, by były one w stanie chronić drogi oddechowe przed wpływem szkodliwych radioaktywnych drobinek pyłu. W późniejszych latach technologia była rozwijana przez wiele innych branży i znalazła zastosowanie wszędzie tam, gdzie konieczna była dbałość o czyste i pozbawione niebezpiecznych substancji powietrze.

Gdzie stosuje się filtry HEPA?

Skuteczność tego rozwiązania sprawiła, że do dziś powszechnie korzysta się z niego w przemyśle. Dotyczy to również branż, w których panują bardzo wysokie wymagania względem jakości powietrza w warunkach pracy, a więc między innymi branży spożywczej, elektronicznej czy farmaceutycznej. Filtrów HEPA używają też placówki medyczne i laboratoryjne, dzięki czemu mogą one wyeliminować dużą część unoszących się w przestrzeni pomieszczeń alergenów czy bakterii.

filtr HEPA - zastosowanie
Źródło: homevisor.pl

Technologię tę znajdziemy również w naszych domach. Instalowana jest często w klimatyzacjach, odkurzaczach, ale korzystają z niej przede wszystkim nawilżacze i oczyszczacze powietrza. Filtry HEPA produkowane do zastosowań domowych charakteryzują się nieco niższą skutecznością filtracji niż te dedykowane miejscom o najwyższych wymogach, wciąż pozostają jednak skutecznym środkiem obrony przeciwko kurzom czy unoszącej się w powietrzu sierści zwierząt.

Jak i z czego jest zrobiony filtr HEPA?

Filtry HEPA współcześnie wykonuje się z tworzyw sztucznych, szczególnie często z polipropylenu. Przed upowszechnieniem się tego materiału na rynku dominowały produkty wytwarzane ze szkła spiekanego oraz z celulozy. Z włókna tworzywa powstają cienkie arkusze, które następnie składa się w kształt harmonijki i umieszcza w przygotowanej ramie. Obramowanie może być podklejane różnymi rodzajami elementów uszczelniających (na przykład gąbką) – dzięki temu możemy mieć pewność, że przedostające się przez konstrukcję powietrze nie omija warstwy filtrującej.

wnętrze filtra
Źródło: en.wikipedia.org

W zależności od urządzenia HEPA może być wzbogacony o dodatkowe komponenty lub służyć jako uzupełnienie innego filtra. W takiej formie szczególnie często występuje w nowoczesnych oczyszczaczach powietrza, gdzie uzupełniany jest filtrem węglowym dla jeszcze lepszych efektów działania urządzenia.

Jak działa filtr HEPA w oczyszczaczach powietrza?

Filtry HEPA dobrze radzą sobie z różnymi typami zanieczyszczeń powietrza, od mikroskopijnych drobinek pyłów aż po fruwającą w powietrzu sierść długowłosych zwierzaków. Tak szeroki zakres wielkości pochłanianych drobin udaje się uzyskać dzięki konstrukcji filtra, pozwalającej na zachodzenie w procesie oczyszczania jednocześnie czterech mechanizmów: dyfuzji, przechwycenia, inercji i przesiewania.

Pierwszy z nich zachodzi w przypadku mikroskopijnych zanieczyszczeń, znacznie mniejszych niż 0,3 µm. Wprawione w chaotyczny ruch drobiny opierają się kierunkowi, w jakim podąża strumień powietrza, jednak na swojej nieprzewidywalnej trajektorii trafiają w końcu na powierzchnię filtra i zostają na niej zatrzymane. Na podobnej zasadzie działa mechanizm inercji. Drobiny o masie większej od powietrza pozostają bezwładne w swoim ruchu, gdy więc rozpędzone są w kierunku filtra, trafią w niego nawet pomimo zmian kierunku powietrznego strumienia.

Zobacz: Wydarzenia i ciekawostki naukowe – lipiec 2021 Cię nimi zaskoczy!

Zanieczyszczenia o średniej wielkości podlegają zaś zjawisku przechwycenia. Podążające wraz ze strumieniem powietrza cząstki przepływają pomiędzy włóknami filtra, gdzie zatrzymują się na ich powierzchni bez możliwości dalszego lotu. W przypadku dużych cząstek (o wielkości znacznie większej niż 0,3 µm) filtr HEPA zachowuje się jak sito – gęsty splot włókna uniemożliwia zanieczyszczeniom przedostawanie się przez materiał, osadzają się więc one na jego powierzchni. To właśnie w tej sytuacji mamy do czynienia ze zjawiskiem przesiewania.

Klasyfikacja filtrów HEPA. Który model do jakich zastosowań?

To, jaką skuteczność filtracji otrzymamy, zależy od kilku czynników: rodzaju zanieczyszczeń powietrza, czasu działania urządzenia oraz grubości splotu włókien i ich jakości. Aktualnie wyróżnia się trzy grupy filtrów HEPA:

  • EPA (ang. Efficiency Particulate Air, skuteczne filtry powietrza), przeznaczone do zastosowań domowych w standardowych warunkach. Mają najniższą spośród pozostałych grup skuteczność filtracji. Najsłabszym filtrem HEPA tej grupy jest EPA E10, ze skutecznością całkowitą na poziomie >85%.
  • HEPA (ang. High Efficiency Particulate Air, wysokoskuteczne filtry powietrza), dobrze nadające się do zastosowań w mało i średnio wymagającym przemyśle. Dobrze sprawdzają się również w mieszkaniach astmatyków i alergików. Najpopularniejszym modelem tej klasy jest HEPA H13.
  • ULPA (ang. Ultra Low Penetration Air, filtry powietrza o ultra niskiej penetracji) najskuteczniejsze filtry o najniższej przepuszczalności. Filtry ULPA wykorzystywane są między innymi w przemyśle farmaceutycznym i nuklearnym oraz przez placówki medyczne i firmy produkujące żywność. Dotyczy to w szczególności klasy filtrów ULPA U17, które cechuje najwyższa skuteczność całkowita (>99,99995%).

Czy filtr HEPA można czyścić?

W przypadku większości modeli filtrów HEPA czyszczenie nie sprawia większego problemu. Wykonane z tworzyw sztucznych pochłaniacze pyłu można bez problemu myć z użyciem wody oraz detergentu. W dotarciu do wszystkich zakamarków konstrukcji pomoże na przykład stara szczoteczka do zębów. Filtry HEPA schną dość szybko, dzięki czemu nie potrzeba zbyt wiele czasu, by produkt ponownie nadawał się do użytku.

czyszczenia filtra
Źródło: residencestyle.com

Problem występuje natomiast w przypadku filtra HEPA wykonanego z celulozy. Czyszczenie tego rodzaju produktu należy przeprowadzać na sucho, zbierając zanieczyszczenia osadzone na jego powierzchni. Decydując się na wariant celulozowy, musimy więc liczyć się z szybkim tempem eksploatacji filtra i koniecznością częstej jego wymiany. Przed przystąpieniem do mycia produktu koniecznie należy się zapoznać z zaleceniami producenta danego modelu.

Filtry High Efficiency Particulate Air w oczyszczaczach powietrza – komu przydadzą się najbardziej?

Zalety filtru HEPA zachęcają do wprowadzenia tego rozwiązania także w domu. Na takiej zmianie na pewno skorzystają osoby zmagające się z astmą lub różnego rodzaju alergiami wziewnymi, na przykład na kurz, pyłki lub sierść. Przydadzą się również tym mieszkającym lub pracującym w miejscach narażonych na powstawanie ognisk grzybów i bakterii – zastosowanie filtra HEPA może znacząco ograniczyć obecność drobnoustrojów w powietrzu w pomieszczeniach. Z tego powodu w urządzenia z tym filtrem mogą się zaopatrzyć także osoby o obniżonej odporności organizmu.

Xiaomi Purifier i filtr HEPA
Źródło: batna24.com

Xiaomi Purifier w atrakcyjnej cenie!

Z jego zalet skorzystają również posiadacze zwierząt, w szczególności długowłosych psów lub kotów. Unosząca się w powietrzu sierść bardzo łatwo zbiera się na powierzchni filtra, dzięki czemu czyszczenie jej często nie wymaga niczego ponad zgarnięcie osadzonych włosów.

Źródło obrazka głównego: realsimple.com

7
0

Podziel się:

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany.