1. Scroll
  2. /
  3. Rozrywka
  4. /
  5. Pierwszy człowiek w kosmosie – kim był Jurij Gagarin?

Rozrywka

17.11.2021 08:30

Pierwszy człowiek w kosmosie – kim był Jurij Gagarin?

Nauka
4
0
0
4
0

W XXI wieku prywatne podróże w kosmos stały się faktem. Zanim jednak do nich doszło, ktoś musiał przetrzeć szlaki. Jurij Gagarin był pierwszym człowiekiem, który znalazł się w przestrzeni kosmicznej.

Jurij Gagarin – życiorys, wykształcenie, dokonania

Bez dwóch zdań jest to jedna z najbardziej znanych postaci w historii świata. Zanim jednak Gagarin stał się pierwszym człowiekiem w kosmosie, przeszedł długą i dość wyboistą drogę. Pionier kosmonautyki urodził się w 1934 roku w Kłuszynie na terenie dzisiejszej Rosji. Ta niewielka wioska była strategicznym punktem na mapie, ponieważ znajdowała się tuż przy trasie prowadzącej z zachodu na Moskwę. Ulokowanie geograficzne sprawiło, że w okresie II wojny światowej miejscowość stała się miejscem zaciętych walk.

W wyniku starć Kłuszyno zostało zdobyte przez Niemców, którzy zdewastowali nie tylko okoliczne szkoły czy urzędy, ale również domy zwykłych ludzi. Gagarin i jego rodzina stracili cały swój dobytek, który i tak nie był duży. Wynikało to z tego, że rodzice przyszłego kosmonauty pracowali w kołchozie, czyli sowieckim gospodarstwie kolektywnym, w którym własność prywatna była ograniczona do niezbędnego minimum. Jurij Gagarin wywodził się więc z prostego, ubogiego chłopstwa.

Pomimo niesprzyjających okoliczności Gagarin zdobył wykształcenie. Po zakończeniu wojny przyszły kosmonauta wznowił przerwaną edukację: ukończył szkołę zawodową i technikum przemysłowe. Mało brakowało, aby Gagarin został hutnikiem – miała na to wpływ radziecka propaganda gloryfikująca ciężką pracę. Jednak dzięki lotniczym zainteresowaniom młody Jurij uniknął tego losu. Gagarin zapisał się do aeroklubu, w którym szkolił się na samolocie Jak-18. To właśnie tam po raz pierwszy dostrzeżono, że był bardzo utalentowanym uczniem.

Sprawdź też: Jedyny Polak w kosmosie – Mirosław Hermaszewski. Biografia, informacje o locie

W 1955 r. Jurij Gagarin dostał się do Wojskowej Szkoły Lotniczej w Orenburgu. Po jej ukończeniu studiował także na Akademii Technicznej Lotnictwa im. N.J. Żukowskiego w Moskwie. Celujące wyniki w nauce pozwoliły mu na szybkie wspięcie się w hierarchii młodych lotników. Oprócz posiadania stopnia pułkownika Gagarin mógł również w późniejszym czasie zdobyć posadę zastępcy dyrektora ośrodka szkolenia kosmonautów. Gagarin był także jednym z 20 pilotów, którzy rozpoczęli przygotowania do kosmicznych lotów. Młody lotnik wyróżniał się na tle konkurentów, dzięki czemu to właśnie jego wybrano do specjalnej misji, jaką był pierwszy załogowy lot w kosmos.

Jurij Gagarin w skafandrze | źródło: exumag.com

Kto pierwszy w kosmosie – jak zimna wojna przyspieszyła rozwój technologii kosmicznych?

Zimna wojna to umowna nazwa stanu globalnego napięcia politycznego, który miał miejsce po II wojnie światowej. W latach 1947-1991 narastał „zimny” konflikt pomiędzy dwoma ugrupowaniami – blokiem wschodnim (ZSRR i jego państwa satelickie) a Zachodem (USA oraz kraje zrzeszone w NATO).

Napięciu politycznemu towarzyszyła kompleksowa rywalizacja pomiędzy państwami, które przewodziły dwóm blokom. Objawiała się ona nie tylko w wyścigu gospodarczym czy zbrojeniowym, ale też kosmicznym. Zarówno ZSRR, jak i Stany Zjednoczone chciały udowodnić swoją wyższość technologiczną, która w symboliczny sposób miała demonstrować prymat konkretnego modelu ustrojowego: liberalnej demokracji bądź socjalistycznego komunizmu.

Początkowo rozwój kosmicznych technologii determinowała chęć pokonania przeciwników pod względem militarnym. Wiele maszyn miało za zadanie nie tylko eksplorować kosmos, ale i służyć celom wywiadowczym. Satelity, od których zaczął się technologiczny wyścig, mogły bowiem zostać wyposażone w urządzenia nasłuchowe zagrażające przeciwnej stronie konfliktu.

Zacięta rywalizacja obydwu mocarstw doprowadziła do dużego progresu w dziedzinie nauki i inżynierii. Zimna wojna zdecydowanie przyspieszyła rozwój technologii oraz doprowadziła do przełomowych osiągnięć. Zaliczyć można do nich nie tylko wysłanie człowieka w przestrzeń kosmiczną, ale także późniejsze lądowanie na Księżycu. Nie bez znaczenia były też bezzałogowe misje planetarne, które pozwoliły na bliższe poznanie naszych kosmicznych sąsiadów: Wenus, Marsa i innych obiektów, również spoza Drogi Mlecznej.

Sprawdź też: Najlepsze kanały naukowe o kosmosie na YouTube – kosmos i inne ciekawostki

Pierwsza załogowa misja kosmiczna – jak wyglądał lot Jurija Gagarina

Pierwszy kosmonauta w przestrzeni kosmicznej – właśnie takim przydomkiem można było określić Gagarina po 12 kwietnia 1961 roku. Jest to dzień, w którym doszło do radzieckiej misji Wostok 1, której celem było okrążenie orbity ziemskiej przez człowieka.

Jak dokładnie wyglądał lot Gagarina? Statek kosmiczny Wostok został wystrzelony na orbitę o godzinie 6:07 czasu uniwersalnego. W trakcie lotu kosmonauta miał śpiewać patriotyczną pieśń Ojczyzna słyszy, Ojczyzna wie, która miała podkreślić skalę radzieckiego wyczynu. Po dziesięciu minutach, czyli o 6:17, Jurij Gagarin znalazł się na orbicie Ziemi i oficjalnie stał się pierwszym człowiekiem w kosmosie.

Radziecki kosmonauta spędził w przestrzeni 108 minut i dokonał jednego (niepełnego) okrążenia Ziemi. W trakcie przebywania w kosmosie Gagarin doświadczył stanu nieważkości, podczas którego wykonywał z pozoru proste eksperymenty: jadł, pił, pisał ołówkiem. Obowiązkowo raportował również przebieg akcji.

Powrót Gagarina na Ziemię skomplikował się, ponieważ nie doszło do poprawnego rozłączenia kabiny z modułem serwisowym. Pomimo problemów kosmonaucie udało się wylądować – dokonał tego poprzez pomyślne katapultowanie ze spadochronem. Misja zakończyła się o 7:55 i przeszła do historii jako pierwszy lot w kosmos oraz jeden z największych sukcesów sowieckiego państwa.

Co ciekawe, lot Wostok 1 początkowo był ściśle tajną misją. Władze ZSRR zamierzały poinformować o niej opinię publiczną dopiero po udanym lądowaniu kosmonauty. Kiedy Gagarin znajdował się już na orbicie, Radio Moskwa podało pierwsze informacje na temat przedsięwzięcia. Po zakończonej misji Gagarin otrzymał najwyższe odznaczenie państwowe ZSRR – Order Lenina, który osobiście wręczył mu sam Nikita Chruszczow.

Jurij Gagarin w mundurze | źródło: naszahistoria.pl

Jurij Gagarin w kulturze

Po powrocie na Ziemię życie Gagarina całkowicie się odmieniło. Pierwszy kosmonauta stał się niezwykle popularny na całym świecie. Na jego cześć zaczęto nazywać ulice, place, parki, a także szkoły – i to nie tylko w samym ZSRR. Po 1961 roku powstało też wiele pomników upamiętniających Jurija Gagarina i jego kosmiczny sukces. Przykładowo w Moskwie znajduje się 40-metrowy monument wzniesiony na cześć pierwszego kosmonauty.

Gagarin zagościł również na radzieckich monetach oraz znaczkach. Imię pierwszego człowieka w kosmosie pojawiło się także w tytułach i tekstach piosenek. Nikogo nie powinno zdziwić również to, że radzieckie dzieci urodzone w latach 60. niezwykle często otrzymywały imię Jurij.

Z „gagarinem” można się spotkać także w Polsce. Potocznie określa się tak jedną z najpopularniejszych lokomotyw spalinowych, które do dziś ciągną wagony po polskich torach – mowa tu o modelu M62 produkcji Ługańskich Zakładów Lokomotywowych. Pojazd nie bez przyczyny wziął swój „pseudonim” od kosmonauty: jego produkcja ruszyła bowiem krótko po dziewiczym locie w kosmos.

Jurij Gagarin to postać, która zapisała się w historii złotymi zgłoskami. Lot Gagarina otworzył ludzi na kosmos, a także przyczynił się do intensywnego rozkwitu nauki. Pierwszy człowiek w kosmosie i cała misja Wostok 1 stały się również symbolami potęgi ZSRR w dziedzinie techniki. Krótkotrwały prymat Związku Sowieckiego na tym polu miał także ogromny wpływ na intensyfikację rozwoju astronautyki na Zachodzie – jego najważniejszym skutkiem było oczywiście lądowanie na Księżycu, któremu Gagarin również utorował drogę.

źródło zdjęcia: kronikarium.pl

4
0

Podziel się:

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany.